Gezki

IKERKETA TALDEA IT1327-19

"Gizarte Ekonomia eta bere Zuzenbidea”Ikerketa Taldea, IT1327-19, Eusko Jaurlaritza (2019-2021)

 

Taldea zazpi kidek osatzen dugu, guztiak EHUko irakasle doktoreak, bost ekonomilari eta bi jurista. Zazpi kideon ikerketa lerro komuna gizarte ekonomia da. Zazpiak EHU barruko GEZKI (Gizarte Ekonomia eta Zuzenbide Kooperatiboaren Institutua) Institutuko kideak gara.

Gure ikerketa lerroak GEZKIk jorratzen dituen bostak dira (www.gezki.eus): Demokrazia eta langileen parte hartzea enpresan; Ekonomia sozial eta solidarioa eta berrikuntza soziala; Gizarte ekonomiako erakundeen gobernantza eta zuzenbidea; Gizarte ekonomiaren sustapenerako politika publikoak, eta Globalizazioa eta kooperatiben nazioarteratzea.

Gainera, gure zazpiko taldea zabaldu dugu, gaur egun elkarlanean aritzen garen beste lau lankide aintzat hartzeko. Lau hauekin esparrua zabaldu dugu, Xabier Itçaina Bordeleko Unibertsitatean baitago, Ignacio Bretos Zaragozako Unibertsitatean, Orestes Rodríguez Kubako Pinar del Rioko Unibertsitatean, eta Santiago Merino Euskadiko Kooperatiben Goren Kontseiluan, Letratu gisa.

Gizarte ekonomiari, GEZKIren baitan egiten dugun moduan, aldi berean ekonomia eta zuzenbidearen ertzetatik ekin nahi diogu, diziplina arteko ikerketa taldea gara, honek gure ikerketa lanari balio erantsi bat ematen diola sinetsita.

Gizarte ekonomiako erakundeak enpresa eredu kapitalistatik aldentzen dituen ezaugarriei erreparatzen diegu. Funtsean, parte hartzean eta auto-eraketan oinarritutako erakunde demokratikoak izanik, dituzten elementu bereizgarrien analisian zentratzen gara. Parte hartzearen hiru atalak aztertzen ditugu: kapitalean, erabakietan, eta mozkinetan. Ikuspegi juridikotik, zuzenbide kooperatiboak ahalbideratzen duen autoeraketa printzipioa Lanaren Nazioarteko Erakundearean "lan duina" kontzeptuarekin nola uztartu aztertzen dugu.

Gizarte ekonomiako erakundeen kanpo dinamikari dagokionean, horiek beren lurraldeko tokiko garapenean nola txertatzen diren dugu aztergai. Honela, berrikuntza sozialaren optikatik, erakunde horiek lurraldean sortzen dituzten gobernantza eredu berritzaileei eta ekintzailetza eredu eraldatzaileei erreparatzen diegu. Bigarrenik, herri erakundeetatik gizarte ekonomiako esperientziak sustatzeko erabiltzen diren politika publikoen analisia ere  burutzen dugu. Eta hirugarrenik maila globalago batean, gizarte ekonomiako erakundeek beren nazioarteratze prozesuak nola burutu dituzten analisi kritikoa ere burutzen dugu.

Aldi berean, eredu ekonomiko horri dagokion zuzenbidea aztertzen dugu. Gizarte ekonomiaren sustapena eta garapenari egoki zaion zuzenbidea. Ikuspegi juridikotik, mugarria izan da, mundu mailan, Espainiar estatuko Gizarte Ekonomiaren Legea (5/2011 Legea, martxoak 29koa). Lege horrek, lehen aldiz, gizarte ekonomiaren ezaugarriak definitu ditu, eta sektore ekonomiko horretan dauden entitateak zerrendatu.

Zuzenbide kooperatiboak tradizio luzea du baina, kooperatibak gizarte ekonomiaren osagai nagusia izan arren, bestelako figurak aztertuko ditugu (5/2011 Legekoak): lan-sozietateak; gizarte aurreikuspeneko mutualitateak; enpleguko zentru bereziak; gizarteratze enpresak; edota elkarte eta fundazioak.

Diziplina arteko talde honen elkarlanerako esparrua beraz ikerketa objektuak berak zehazten du, hots gizarte ekonomiak. Baina era berean, ikerketa taldeko kide guztiak GEZKI institutuko kide garen neurrian, institutuaren jardueraren baitan burutzen diren hainbat ekimenetan hartzen dugu parte elkarrekin. Esaterako, GEZKI institutuak garatzen duen EHUko Gizarte Ekonomia eta Ekonomia Solidarioaren Master Ofizialaren baitan, hainbat eta hainbat argitalpen eta komunikazio idatzi dugu elkarrekin, eta hainbat eta hainbat ikerketa egitasmo eta kontratutan jardun dugu elkarrekin lanean.

GEZKIKO IKERTZAILEEN AZKEN IKERKETAK

Gizarte ekonomiaren sustapenerako politika publikoak

Tokian tokikotik ekonomia sozialeko esperientziak sustatuz. Praktika egokien azterketa

Lan honen bidez, Gizarte Ekonomia sustatzeko politika publikoek maila lokalean eragiteko dituzten aukerak aztertu nahi dira. Zehatzago esanda, azken helburua da datu-base sistematizatu bat sortzea, Tokiko Garapen Agentzien ekintza tokiko garapenean gizarte ekonomia sustatzeko formuletara bideratzen laguntzeko.
Horrela,Tokiko Garapen Agentzietatik Gizarte Ekonomiako esperientziak sustatzeko identifikatu diren Praktika Onen azterketari esker, orientazio-gida bat eskaini nahi da, gainerako Tokiko Garapen Agentziek, adierazitako esperientzien eskalagarritasuna eta errepikagarritasuna ahalbidetzeko.

Gezki
Demokrazia eta langileen parte hartzea enpresan

Langileek enpresen kapitalean parte hartzea

Orain aurkezten den proiektu hau aurreko urteetan GEZKIn pertsonek enpresen kudeaketan, emaitzetan eta kapitalean duten parte hartzeari buruz garatu diren bi proiekturen jarraipena da. Lehenegoak parte hartzea orokorrean landu zuen, bigarrenak langileen parte hartzea enpresen emaitzetan garatuz. Egungo lanak kapitalean parte hartzeko programa baten ezarpen praktikorako gida bat proposatzen du. Kapitalaren (zentzu hertsian edo zabalean) titulartasuna langileekin partekatzen duten orotatiko enpresetan gertatzen den parte hartzea hartu da oinarri azterketa honetan, enpresen forma juridikoa edozein izanik ere. Kasu hauetan langileek ez dute enpresa sortzen, eta ez dute enpresaren kontrola (kooperatibetan edo lan sozietateetan gertatzen den moduan), baina lan egiten duten enpresaren jabetza partekatzen dute eta, jabetzarekin batera, emaitzak eta kudeaketa. Erakunde publiko ezberdinek bultzatutako eredua da, onuragarria inplikatuta dauden alde guztientzat, enpresari eta langile, baita partaidetzako enpresak kokatzen diren lurraldearentzat ere.

Gezki
Ekonomia sozial eta solidarioa eta berrikuntza soziala

Gizarteratu eta Laneratzeko Euskal Eredua

Nazio Batuen Batzar Nagusiak 2006ko abenduaren 13an onartu zuen desgaitasuna duten pertsonen eskubideei buruzko Konbentzioa. Konbentzio hau gizarte inklusibo baten aldeko apustua izan zen, des-gaitasunari giza eskubideen ikuspegitik eta eredu sozialetik heltzen diona. Ituna funtsezko bi helbururekin jaio zen: lehena, bereizkeriaren aurkako eta inklusio osoaren aldeko borroka; eta bigarrena, desgaitasuna duten pertsonen eskubideen aitorpena. Txostenaren helburua EHLABEko erakundeek darabilten “Gizarteratu eta Laneratzeko Euskal Eredua” Konbentzio horren testuinguruan kokatzea da.

Gezki

BASIC INCOME EARTH NETWORK

BASIC INCOME EARTH NETWORK
Gezki
Gezki
Gezki
Gezki